Saç Dökülmesi Nedir?
Saç dökülmesi ya da tıbbi adıyla alopesi, saç foliküllerinin normalden fazla sayıda saç telini kaybetmesiyle ortaya çıkan bir durumdur. Saç büyümesi üç fazda gerçekleşir: anajen (büyüme), katajen (geçiş) ve telojen (dinlenme).
Telojen faz sonunda saç telleri dökülür ve yeni saçlar çıkar. Günlük olarak 50 ila 100 arasında saç telinin dökülmesi normal kabul edilir. Bu sayının üzerine çıkan ve belirli bölgelerde fark edilen seyrelmeler, altta yatan bir sağlık sorununa işaret edebilir.
Saç dökülmesi geçici ya da kalıcı olabilir. Hormonal dengesizlikler, beslenme bozuklukları, bazı ilaçlar, stres gibi nedenler geçici dökülmelere yol açarken; kalıcı alopesi durumlarında saç kökleri hasar görmüş olabilir.
Kadınlarda genellikle genel seyrelme şeklinde gözlemlenirken, erkeklerde şakak ve tepe bölgelerinde belirginleşebilir. Yapılan araştırmalar, saç dökülmesinin özgüven kaybı ve sosyal yaşamda olumsuz etkiler yaratabildiğini ortaya koymuştur.
Saç Dökülmesinin Sebepleri
Genetik yatkınlık, saç dökülmesinin en yaygın nedenidir. Androgenetik alopesi adı verilen bu durumda, kalıtsal özellikler nedeniyle saç kökleri zamanla zayıflar ve küçülür. Erkeklerde şakak ve tepe bölgelerinde dökülme görülürken, kadınlarda daha yaygın bir seyrelme ile ortaya çıkar (6).
Tiroid hastalıkları, menopoz, gebelik sonrası dönem veya polikistik over sendromu gibi hormonları etkileyen durumlar saç dökülmesine neden olabilir. Hormonal değişiklikler saç döngüsünü etkileyerek erken dökülmelere yol açabilir (1).
Demir, çinko, D vitamini ve B12 gibi temel vitamin ve minerallerin eksikliği saç köklerinin yeterli beslenmesini engeller. Bu da saçların zayıflamasına ve dökülmesine neden olabilir (7).
Şiddetli stres, travma ya da duygusal değişimler saçların telojen faza erken geçmesine sebep olabilir. Bu durum “telogen effluvium” olarak bilinir ve birkaç ay içinde ani dökülmelerle kendini gösterebilir (2).
Seboreik dermatit, sedef, mantar enfeksiyonları veya lupus gibi saçlı deriyi etkileyen hastalıklar, saç köklerine zarar vererek dökülmelere neden olabilir (4).
Sıkı saç modelleri, sıcak şekillendiriciler, agresif tarama veya kimyasal içerikli ürünlerin uzun süreli kullanımı saç dökülmesini artırabilir (3).